• Karin Oyevaar (gemeenteraad), Stef Le Large de Vilvent (omwonende) en Teun Monster (werkgroep) in gesprek met gedeputeerde Arne Schaddelee (rechts).

    Erwin Kamp

Voor de kerst maatregelen op de Donderbergrotonde

LEERSUM Arne Schaddelee, sinds juni gedeputeerde mobiliteit van de provincie Utrecht, bekeek vorige week tijdens de ochtendspits de situatie op de Donderbergrotonde. Hij concludeerde dat maatregelen op korte termijn noodzakelijk zijn. Daarnaast wordt er door de provincie gewerkt aan de mogelijkheid van een fietstunnel.

Edith Hazelzet

Onlangs kreeg de Werkgroep Donderbergrotonde van het Dorpsnetwerk Leersum de beschikking over het onderzoeksrapport dat adviesbureau Sweco in maart opleverde over de rotonde. Hierin werden vier voorafgaande studies van andere partijen meegenomen, en werden de verkeersafwikkeling én de verkeersveiligheid in november 2018 twee maal geobserveerd. Uitgaande van de verwachte verkeerssituatie in 2030 worden drie van de onderzochte oplossingsvarianten als haalbaar geadviseerd: een verkeersregelinstallatie (VRI) met fietsoversteken, een VRI met een fietstunnel en een (partiële) turbo-rotonde met een fietstunnel. Verder werden er aanbevelingen gedaan voor 'quick win'-maatregelen om de verkeersveiligheid op de rotonde op korte termijn te verbeteren, zolang er nog geen definitieve oplossing is gerealiseerd.

DRUK Op uitnodiging van de werkgroep kwam Arne Schaddelee, sinds begin juni namens de ChristenUnie gedeputeerde van de Utrechtse Provinciale Staten, de Donderbergrotonde bekijken. Het was een erg drukke ochtendspits met continu een lange rij wachtende automobilisten op de Rijksstraatweg. Fietsende scholieren verzamelden zich op meerdere plekken, om vervolgens tussen de auto's door over te steken. 'Als water tussen de stenen', zoals een verkeerskundige van de provincie het uitdrukte.

Wat je ziet is dat heel veel automobilisten en heel veel fietsers zo snel mogelijk een rotonde proberen te passeren, en dat is zo niet veilig.

Schaddelee passeert de rotonde regelmatig vanuit zijn woonplaats Houten op weg naar familie: ,,Ik ken deze plek dus wel, maar in de spits was ik er nog nooit geweest. Wat je ziet is dat heel veel automobilisten en heel veel fietsers zo snel mogelijk een rotonde proberen te passeren, en dat is zo niet veilig. Wij hebben als college gezegd dat we heel erg voor gezonde mobiliteit zijn. Een onveilige rotonde hoort daar niet bij. We zijn bezig met die fietstunnel en we gaan proberen voor de kerst korte-termijnmaatregelen te nemen, zodat het in ieder geval iets veiliger wordt. En misschien wel andere maatregelen zoals een knipperlichtsituatie, zodat je als automobilist weet: Hé, daar komt een fietser aan: opletten!"

De bypass, waartoe in 2011 werd besloten, is wat de provincie betreft definitief van de baan. ,,Dat hadden we misschien helderder moeten communiceren. Een bypass is echt geen oplossing meer voor de verkeerssituatie zoals deze nu en in de toekomst is", stelt Schaddelee.

VEILIG De Donderbergrotonde is volgens Sweco niet onveilig, maar wordt 'als onveilig beleefd'. Schaddelee: ,,Dat is ingenieurstaal voor: we moeten er misschien toch maar eens iets aan doen. Ik heb het als bestuurder zo gelezen: we moeten hier zo snel mogelijk iets aan doen. Als vader van kinderen die dagelijks naar de middelbare school fietsen, weet ik precies hoe dat er aan toe gaat, en het is hier echt erg druk."

Bewoners van de Nieuwe Donderberg, het appartementencomplex aan de rotonde, gaven bij de gedeputeerde aan regelmatig gevallen fietsers op de been te helpen na (bijna)-ongelukken. ,,Laatst hebben we nog een motorrijder, die onderuit was gegaan, van het asfalt geraapt." Ook tijdens de observaties door Sweco vond een aantal incidenten plaats, net als donderdagochtend toen er een vrachtwagen flink op de rem moest voor een fietser. ,,Het is feitelijk onveilig als je ziet wat er hier gebeurt op zo'n ochtend", stelt dorpswethouder Hans Waaldijk. ,,Ik ben dus heel blij met de daadkrachtige woorden van de gedeputeerde."

QUICK-WINS De 'quick-wins', snelle aanpassingen, waar Schaddelee aan refereert, staan ook in het Sweco-rapport. Het ontbreekt op de Donderbergrotonde voor een deel aan een accurate inrichting, zoals correcte bebording en signalering en middenassen op de fietspaden. Een lichte verhoging van het fietspad, ter hoogte van de oversteek van de rijbanen, wordt genoemd om de rotonde veiliger te maken. Ook de verrommeling wordt aangepakt. ,,Een Blikvanger is een prima ding, maar hij staat hier op de meest onlogische plaats die je maar kunt bedenken: precies op een plek waar fietsers elkaar van vier kanten kruisen. Knappe scholier die daar tijdens het afslaan nog iets in weet te gooien", aldus Monster van de werkgroep.

Dat de bypass nu definitief van tafel is, beschouwen we als een tussentijdse overwinning.

KERSTCADEAU Aandacht voor de Donderbergrotonde was er recent ook in de Provinciale Staten. Oppositiepartij VVD diende een amendement in op de begroting om 2.680.000 euro op te nemen voor een fietstunnel in Leersum. Dit werd niet gesteund: andere partijen vonden het bedrag te laag, en verwachtten budget vanuit het 'Fietspad van de Toekomst'. Karin Oyevaar (D66) stelde donderdagavond vragen in de gemeenteraad over de Donderbergrotonde. Wethouder Boonzaaijer verzekerde de raad dat de gemeente goed samenwerkt met de provincie, en dat de participatiegraad van de inwoners bijzonder hoog is.

De gemeente heeft geen voorkeur voor één van de oplossingsvarianten. ,,Bovenaan staat dat het verkeersveilig moet zijn", aldus de wethouder, ,,Maar ook de impact op de entree van Leersum en de rijksmonumentale Broekhuizerlaan weegt mee. De provincie staat, als wegbeheerder, in de overeenkomst over snelfietsroutes, behalve voor de realisatie ook aan de lat voor de euro's. Dus maakt de discussie over deze rotonde iets eenvoudiger. De tussentijdse maatregelen aangedragen door de gemeente en inwoners kunnen een mooi kerstcadeau worden."

COMPLIMENTEN Teun Monster van de Werkgroep Donderbergrotonde kijkt tevreden terug op de tot nu toe bereikte resultaten: ,,Dat de bypass nu definitief van tafel is, beschouwen we als een tussentijdse overwinning. En de aanleg van een fietstunnel is niet langer een droom maar een serieuze optie, nu er in de toekomst middelen lijken te komen vanwege de provinciale snelfietsroutes. Maar dit kan nog jaren duren."

We stonden hier voor de vijfde of zesde keer, maar we zijn nog nooit met zo'n goed gevoel naar huis gegaan.

Daarom pleit de werkgroep, naast bovengenoemde tussentijdse maatregelen, voor de aanleg van een fietsdetectiesysteem zoals Bikescout. ,,We hebben dit onlangs in werking gezien op een gevaarlijk punt in Veenendaal. Het werkt uitstekend voor alle verkeer, van voetgangers tot speed pedelecs. Een radar zorgt op basis van de verschillende aanrijsnelheden, dat er altijd vijf seconden voor het verkeer elkaar kruist, led-lampjes in het wegdek oplichten. In Veenendaal remden alle automobilisten keurig netjes op tijd af. Echt mooi om te zien. De gedeputeerde gaf aan hiernaar te zullen kijken."

Monster vat samen: ,,We stonden hier donderdagochtend voor de vijfde of zesde keer met een delegatie in de ochtendspits, maar we zijn nog nooit met zo'n goed gevoel naar huis gegaan. Met deze deputeerde is het uitstekend zakendoen; hij luistert echt en onderneemt daarnaast ook actie."

Een verkeerskundige van de provincie prees ten slotte de lokale schoolgaande jeugd: ,,Ik heb me erover verbaasd hoe netjes de scholieren hier fietsen. Ik ben helaas wel anders gewend bij projecten in de grote steden. Dit was genieten."