• Pieterjan van Delden geeft als speaker de aftrap tijdens deze informatieve bijeenkomst.

    Corina Blommendaal

'Mensen met schulden krijgen het steeds moeilijker'

DOORN Veel mensen in Nederland, ook op de Utrechtse Heuvelrug, hebben schulden die hen letterlijk de das om doen. Dit geeft een dusdanig verstikkend effect, dat 'normaal' functioneren bijna onmogelijk wordt. Gelukkig zijn er meerdere manieren van hulpverlening in dit soort situaties, waarbij het belangrijk is om zo vroeg mogelijk aan de bel te trekken. Tijdens de raadsinformatie-avond van afgelopen maandag werden alle betrokken raadsleden uitgebreid geïnformeerd over- en betrokken bij het verbeteren van de situatie van mensen met financiële problemen.

Corina Blommendaal

Tijdens deze avond informeerden de aanwezige experts de raadsleden en gingen ze met elkaar in gesprek over ervaringen en mogelijke verbeterpunten binnen deze problematiek. Pieterjan van Delden was ingehuurd om deze avond te begeleiden. Hij is senior management consultant bij Andersson Elffers Felix in Utrecht, adviesbureau voor maatschappelijke vraagstukken. Hij benadrukte dat het vooral belangrijk is achtergronden te schetsen. ,,Dit is een onderwerp waarbij overzicht van het probleem centraal staat. Inzicht in wat er nu met deze groep inwoners gebeurt als zij niet meer rond kunnen komen, schulden zich opstapelen en er ook andere problemen ontstaan. Het doel van deze avond is dan ook helderheid te krijgen in het onderliggende proces dat deze mensen doormaken en wat voor interventies er mogelijk zijn."

STEEDS MOEILIJKER Bij mensen met schuldproblematiek is het nodig de situatie eerst te stabiliseren en te kijken hoe iemand het leven weer op de rit kan krijgen. Vervolgens is preventie, voorkomen dat het gebeurt, belangrijk. Hierbij zijn verschillende partijen betrokken.

In de zaal waren experts zoals woningbouwverenigingen, sociale teams, Humanitas, vrijwilligersorganisaties zoals Schuldhulpmaatje en de Voedselbank aanwezig. Liselotte Maas is zelfstandig adviseur en begeleidt mensen in de schuldhulpverlening. ,,Mensen met schulden krijgen het steeds moeilijker", vertelt zij. ,,Hierbij gaat het om meer dan een miljoen Nederlanders die te maken hebben met echt problematische schulden. Als je dat doortrekt naar deze gemeente, zijn dat 2.800 inwoners. De reguliere schuldhulpverlening weet daarentegen jaarlijks landelijk slechts 109.000 mensen te helpen. Dat geeft aan dat er maar weinig mensen aankloppen voor hulp. Als ze aankloppen, gaat het gemiddeld om 40.000 euro schuld, verdeeld over veertien verschillende schuldeisers. Het duurt vier jaar voordat mensen de stap zetten om hulp te zoeken. Daar gaat een lange periode van aanmodderen en steeds groter wordende ellende aan vooraf. Dit begint bij de eerste factuur die niet betaald kan worden en blijft liggen in afwachting van betere tijden. Als die niet komen, ontstaat een steeds strakker keurslijf met groeiende stress die enorm beperkend werkt in ieders functioneren."

CREATIEF DENKEN Bij de schuldhulpverlening is het belangrijk om creatief te denken en kijken wat een doorbraak kan geven om een gezin weer op de rit te krijgen. Zoals de aanschaf van een auto, waarmee de mobiliteit en mogelijkheden groter worden. Dat kan betekenen dat er soms even buiten de regeltjes gekeken moet worden. De overheidstaak met betrekking tot armoedebestrijding en schuldhulpverlening is in onze gemeente vormgegeven binnen de sociale dorpsteams en initiatieven zoals 'Grip op Geld'. Maar daarnaast speelt vrijwilligerswerk ook een belangrijke rol en is het een aanvulling op overheidshulp. Bram Dekker en Bert de Goede zijn vrijwilliger bij Schuldhulpmaatje. ,,Vanuit de kerkelijke diaconie, een eeuwenoud instituut voor armoedebestrijding, zijn Schuldhulpmaatje en de Voedselbank van de grond getild. Natuurlijk zijn er mensen die niet met geld om kunnen gaan, maar dat zijn er weinig. Het gaat vooral om mensen die tegenslagen krijgen en geen reserves meer hebben. Schuldhulpmaatjes gaan thuis met mensen in gesprek, want vaak is in één oogopslag duidelijk wat er aan de hand is. Vaak begint het met enveloppen die niet open gemaakt worden en gebrek aan inzicht in wat er binnen komt en uitgegeven wordt. Helaas speelt schaamte een hele grote rol en vragen mensen vaak laat om hulp. Door hen bij de hand te nemen en stap voor stap mee te lopen als maatje. Vaak zijn bureaucratie vanuit de overheid en de houding van omstanders, 'eigen schuld, dikke bult', factoren die erg remmend zijn. Dat is de grootste onzin, want het kan ons allemaal overkomen. Het is belangrijk dat altijd voor ogen te houden. En als het gebeurt, niet te lang te wachten met het vragen van hulp."